“5 No’lu Cezaevi”ni en çok tanıklar konuştu: Çayan Demirel’le söyleşi

“5 No’lu Cezaevi: 1980-84″ün Beyoğlu Yeşilçam Sineması’nda vizyona girdiği hafta Milliyet Pazar, belgeselin yönetmeni Çayan Demirel’le konuştu. Demirel, Dersim 1937-38’i anlattığı “38″in ardından bu projeye yöneldiğini ve filmi kendi kimliğinin tarihsel kopukluklarını sorgulamasının bir devamı olarak gördüğünü anlattı. Belgesel için yaklaşık 80 kişiyle görüşüldü, bunların 45 kadarının tanıklığı filmde yer aldı. Demirel, tanıkların konuşmaya gönüllü olduğunu ve ikna etmenin zor olmadığını belirtti. Ekip, dönemin askerî yetkililerine de ulaşmaya çalıştı; ancak bu görüşme talepleri sonuç vermedi.

Söyleşinin en dikkat çeken bölümü, filmin izleyicilerde bıraktığı farklı etkilere dair. Demirel’in aktardığına göre cezaevinde kalmış eski tutuklular filmi “çok yumuşak” buldu. Demirel bunu, yaşananların derinliğinin bir göstergesi olarak yorumladı. Bu deneyimi yaşamamış bazı izleyiciler ise anlatılanlara dayanamayıp salonu erken terk etti. Yönetmen, sinema gösterimlerinin ardından filmin DVD olarak yayımlanmasını ve tanıklıkların bir kitapta toplanmasını planladıklarını da sözlerine ekledi.